Cách Tính ROAS, ROI Trong Quảng Cáo: Công Thức Và Ví Dụ Cụ Thể

Cách tính ROAS, ROI trong quảng cáo: công thức, ví dụ minh họa, phân biệt hai chỉ số và cách cải thiện hiệu quả ngân sách Marketing.

ROAS và ROI là gì? Vì sao hay bị nhầm lẫn

ROAS (Return On Ad Spend) là chỉ số đo lường doanh thu thu về trên mỗi đồng chi cho quảng cáo — trả lời câu hỏi "1 đồng bỏ ra chạy Ads mang lại bao nhiêu đồng doanh thu".

ROI (Return On Investment) là chỉ số đo lường tỷ suất lợi nhuận trên tổng vốn đầu tư — trả lời câu hỏi "sau khi trừ hết chi phí, khoản đầu tư này thực sự sinh lời bao nhiêu phần trăm".

Sự nhầm lẫn phổ biến nhất là dùng hai chỉ số này thay thế cho nhau, trong khi bản chất chúng đo lường hai thứ khác nhau: ROAS chỉ nhìn vào doanh thu so với chi phí quảng cáo, còn ROI nhìn vào lợi nhuận thực tế so với toàn bộ vốn đầu tư (bao gồm cả giá vốn hàng bán, nhân sự, vận hành — không chỉ riêng tiền quảng cáo). Một chiến dịch có ROAS cao vẫn có thể có ROI thấp, thậm chí âm, nếu chi phí vận hành hoặc giá vốn sản phẩm quá cao.

Công Thức Tính ROAS

ROAS = Doanh thu từ quảng cáo ÷ Chi phí quảng cáo

Kết quả thường được biểu diễn dưới dạng tỷ lệ (ví dụ 4:1) hoặc phần trăm (ví dụ 400%).

• ROAS = 4:1 nghĩa là mỗi 1 đồng chi cho quảng cáo, doanh nghiệp thu về 4 đồng doanh thu
• ROAS chỉ tính trên doanh thu, chưa trừ đi giá vốn hàng bán hay các chi phí vận hành khác

Công Thức Tính ROI

ROI = (Lợi nhuận ròng ÷ Tổng chi phí đầu tư) × 100%

Trong đó:

Lợi nhuận ròng = Doanh thu − Tổng chi phí (bao gồm chi phí quảng cáo, giá vốn hàng bán, chi phí vận hành liên quan)

ROI phản ánh chính xác hơn khả năng sinh lời thực sự của một chiến dịch, vì đã tính đến toàn bộ chi phí để tạo ra doanh thu đó, chứ không chỉ riêng ngân sách quảng cáo.

Ví Dụ Tính Toán ROAS Và ROI Cụ Thể

Giả sử một doanh nghiệp chạy một chiến dịch quảng cáo bán hàng với các số liệu sau (số liệu minh họa):

• Chi phí quảng cáo: 10.000.000 đồng
• Doanh thu từ quảng cáo: 40.000.000 đồng
• Giá vốn hàng bán + chi phí vận hành liên quan: 20.000.000 đồng

Tính ROAS:

ROAS = 40.000.000 ÷ 10.000.000 = 4 (hay 400%)

→ Cứ 1 đồng chi cho quảng cáo, doanh nghiệp thu về 4 đồng doanh thu.

Tính ROI:

Lợi nhuận ròng = 40.000.000 − (10.000.000 + 20.000.000) = 10.000.000 đồng

ROI = (10.000.000 ÷ 30.000.000) × 100% = 33,3%

→ Sau khi trừ toàn bộ chi phí, doanh nghiệp thực sự lời 33,3% trên tổng vốn đã bỏ ra.

Có thể thấy, dù ROAS ở mức khá cao (400%), ROI thực tế lại thấp hơn nhiều — đây chính là lý do vì sao chỉ nhìn vào ROAS mà không xem xét ROI có thể khiến doanh nghiệp đánh giá sai hiệu quả thực sự của một chiến dịch.

Phân Biệt ROAS Và ROI: Khi Nào Nên Dùng Chỉ Số Nào

Trong thực tế triển khai, đội ngũ chạy quảng cáo thường theo dõi ROAS hằng ngày để tối ưu chiến dịch nhanh, trong khi Ban lãnh đạo cần nhìn vào ROI theo chu kỳ dài hơn để đánh giá chiến dịch có thực sự đáng đầu tư tiếp hay không.

ROAS Bao Nhiêu Là Tốt?

Đây là câu hỏi không có một con số cố định áp dụng cho mọi doanh nghiệp, vì ROAS "tốt" phụ thuộc vào biên lợi nhuận (profit margin) của từng ngành hàng:

• Ngành có biên lợi nhuận thấp (ví dụ bán lẻ giá rẻ, hàng tiêu dùng nhanh) thường cần ROAS cao hơn để đảm bảo có lời sau khi trừ giá vốn
• Ngành có biên lợi nhuận cao (ví dụ dịch vụ, khóa học, sản phẩm giá trị gia tăng lớn) có thể chấp nhận ROAS thấp hơn mà vẫn có lời

Vì vậy, thay vì tìm một con số ROAS "chuẩn" áp dụng chung, doanh nghiệp nên tự tính điểm hòa vốn (breakeven ROAS) dựa trên biên lợi nhuận của chính sản phẩm mình:

ROAS hòa vốn = 1 ÷ Biên lợi nhuận (%)

Ví dụ: nếu biên lợi nhuận là 25%, ROAS hòa vốn sẽ là 1 ÷ 0,25 = 4 — nghĩa là ROAS phải đạt tối thiểu 4 thì chiến dịch mới bắt đầu có lời, mọi mức ROAS dưới 4 đều đang lỗ trên chi phí quảng cáo.

Những Sai Lầm Phổ Biến Khi Tính Và Đọc ROAS, ROI

• Chỉ nhìn ROAS mà bỏ qua giá vốn hàng bán — dẫn đến tưởng chiến dịch đang lời trong khi thực tế có thể đang lỗ
• So sánh ROAS giữa các ngành hàng khác nhau — vì biên lợi nhuận khác nhau, việc so sánh này không phản ánh đúng hiệu quả thực sự
• Không tính đến chi phí ẩn khi tính ROI (chi phí vận hành, chi phí nhân sự quản lý chiến dịch, chi phí hoàn trả/đổi trả hàng)
• Đánh giá hiệu quả chỉ dựa trên một khoảng thời gian quá ngắn, trong khi một số mô hình kinh doanh cần thời gian dài hơn để khách hàng quay lại mua thêm (giá trị vòng đời khách hàng — Customer Lifetime Value)
• Dùng dữ liệu Tracking không chính xác để tính ROAS/ROI, khiến toàn bộ con số tính ra bị sai lệch ngay từ đầu

Cách Cải Thiện ROAS Và ROI Hiệu Quả

• Tối ưu đối tượng mục tiêu (targeting) để giảm chi phí tiếp cận những người ít khả năng chuyển đổi
• Cải thiện nội dung quảng cáo và trang đích để tăng tỷ lệ chuyển đổi trên cùng một lượng traffic
• Sử dụng Remarketing để tiếp cận lại người đã quan tâm, thường có chi phí thấp hơn và tỷ lệ chuyển đổi cao hơn
• Tăng giá trị đơn hàng trung bình thông qua combo, upsell, cross-sell — giúp cải thiện cả ROAS lẫn ROI cùng lúc
• Rà soát và cắt giảm các nhóm quảng cáo có hiệu suất kém, tập trung ngân sách vào những nhóm đang hoạt động tốt
• Đảm bảo hệ thống Tracking chính xác để mọi quyết định tối ưu đều dựa trên dữ liệu đúng, không bị thất thoát hay sai lệch

Câu Hỏi Thường Gặp

ROAS cao có đồng nghĩa với chiến dịch hiệu quả không?

Không hẳn. ROAS cao chỉ cho biết doanh thu so với chi phí quảng cáo tốt, nhưng chưa phản ánh lợi nhuận thực tế sau khi trừ giá vốn và các chi phí khác — cần nhìn thêm ROI để đánh giá đầy đủ.

Nên theo dõi ROAS hay ROI thường xuyên hơn?

Trong quá trình chạy chiến dịch hằng ngày, ROAS thường được theo dõi sát hơn để tối ưu nhanh. ROI nên được đánh giá theo chu kỳ dài hơn (tháng/quý) để nhìn nhận hiệu quả kinh doanh tổng thể.

Làm sao biết ROAS của mình đã đủ tốt chưa?

Nên so sánh với ROAS hòa vốn được tính dựa trên biên lợi nhuận của chính sản phẩm/dịch vụ, thay vì so sánh với một con số chung chung trên mạng.

ROI âm có phải luôn là dấu hiệu xấu?

Không hẳn trong giai đoạn đầu, đặc biệt với các mô hình kinh doanh có giá trị vòng đời khách hàng dài (khách quay lại mua nhiều lần) — một số doanh nghiệp chấp nhận ROI thấp hoặc âm ở đơn hàng đầu tiên để đổi lấy khách hàng dài hạn.

Hiểu đúng cách tính ROAS, ROI giúp doanh nghiệp đánh giá chính xác hiệu quả thực sự của một chiến dịch quảng cáo, thay vì chỉ nhìn vào những con số bề mặt dễ gây hiểu lầm. Để tính được hai chỉ số này chính xác, doanh nghiệp cần một hệ thống đo lường đáng tin cậy — có thể tham khảo thêm bài viết Hệ thống Tracking & đo lường dữ liệu hoặc tìm hiểu khái niệm nền tảng trong bài Performance Marketing là gì.